Nawet 50 tys. zł dofinansowania dla rolników. Jest pomysł na nowy program wsparcia

Pomysł na dodatkowe wsparcie wynika z problemów, z którymi mierzy się polskie rolnictwo. W uzasadnieniu uchwały wskazano m.in. na straty spowodowane przymrozkami, suszami i gradobiciami w latach 2024–2025. Wyzwanie stanowią także rosnące ceny paliw i nawozów mineralnych oraz trudności z dostępem do środków niezbędnych do produkcji. Nowa interwencja ma pomóc gospodarstwom lepiej radzić sobie z podobnymi zagrożeniami.

Rolnicy dostaną do 50 tys. zł. Na co można przeznaczyć dotację?

Pierwszy obszar programu skierowano do rolników prowadzących gospodarstwa o powierzchni do 300 ha użytków rolnych. Dofinansowanie obejmie zakup stacjonarnych zbiorników na olej napędowy o pojemności od 2500 do 5000 litrów oraz zbiorników na RSM, które muszą pomieścić co najmniej 10 tys. litrów. Można będzie również kupić agregat prądotwórczy o mocy minimum 10 kW. Urządzenie musi mieć system przełączeniowy, a jego moc nie może przekraczać mocy umownej przypisanej do punktu poboru energii obsługującego gospodarstwo.

Wsparcie obejmie także automaty sprzedażowe przeznaczone do dystrybucji produktów z własnego gospodarstwa. Będzie można sprzedawać za ich pośrednictwem żywność lub mieszanki zbóż na cele paszowe. Wielkość sprzedaży musi odpowiadać możliwościom produkcyjnym gospodarstwa, a rolnik zobowiąże się do osiągnięcia określonego minimalnego rocznego przychodu. W przypadku sprzedaży żywności konieczne będzie prowadzenie jej w ramach rolniczego handlu detalicznego, sprzedaży bezpośredniej lub dostaw bezpośrednich. Z pomocy na automaty nie skorzystają ponownie osoby, które otrzymały już wsparcie na tożsame urządzenia w ramach interwencji I.10.5 lub I.10.6.1.

Maksymalna dotacja w obszarach A i B wyniesie łącznie 50 tys. zł na jednego rolnika i gospodarstwo. Standardowo pokryje do 50 proc. kosztów kwalifikowalnych, a w przypadku młodych rolników, którzy nie ukończyli 41 lat – do 60 proc. Przy wyborze wniosków znaczenie będą miały m.in. wielkość gospodarstwa i wiek rolnika.

Sadownicy mogą dostać pieniądze na ochronę upraw przed przymrozkami

Drugi obszar programu przygotowano dla właścicieli sadów i plantacji wieloletnich. Dotacje będzie można przeznaczyć na instalacje przeciwgradowe, wiatraki antyprzymrozkowe, systemy grzewcze oraz zraszanie nadkoronowe. Inwestycje mają ograniczyć ryzyko strat wywołanych niekorzystnymi warunkami pogodowymi.

Obowiązuje jednak kilka istotnych warunków. Chroniony sad lub plantacja muszą mieć powierzchnię co najmniej 1 ha, a skala inwestycji powinna odpowiadać rzeczywistej powierzchni produkcji. W przypadku systemów zraszania nadkoronowego pobór wody musi odbywać się zgodnie z obowiązującymi przepisami. Takie instalacje mają służyć ochronie przed przymrozkami.

Co ważne, sadownicy będą mogli połączyć inwestycje z obszaru B z zakupami przewidzianymi w obszarze A. Oznacza to, że w jednym wniosku można uwzględnić np. system przeciwprzymrozkowy oraz zbiornik na paliwo czy agregat. Nadal będzie jednak obowiązywał wspólny limit 50 tys. zł. Nie można również składać dwóch osobnych wniosków w obszarach A i B.

Zobacz także: Wysiej tę roślinę jesienią. Przetrwa siarczyste mrozy, a wiosną ogród zmieni się w kolorowy dywan

Nawet 1 mln zł dla spółek wodnych

Trzeci obszar interwencji skierowano do spółek wodnych i związków spółek wodnych. Maksymalna kwota wsparcia wyniesie 1 mln zł, a dofinansowanie może pokryć do 80 proc. kosztów kwalifikowalnych. Warunkiem jest to, aby rolnicy stanowili ponad połowę członków spółki lub posiadali ponad połowę zmeliorowanych gruntów objętych jej działalnością.

Pieniądze będzie można przeznaczyć na inwestycje zwiększające retencję wody na gruntach zmeliorowanych. Wśród nich znalazły się studnie drenarskie z regulatorami poziomu wody, urządzenia regulujące odpływ w istniejących studniach, budowle piętrzące wodę w rowach oraz systemy monitorujące, w tym rejestratory cyfrowe.

Pomoc obejmie obiekty melioracyjne o powierzchni od 100 do 500 ha, posiadające sprawny system odwadniający. Co najmniej 80 proc. ich powierzchni muszą stanowić użytki rolne, a minimum 50 proc. – grunty orne. Spółka musi również dysponować dokumentacją kartograficzną z inwentaryzacją urządzeń melioracyjnych. Dofinansowanie nie obejmie inwestycji na obszarach Natura 2000 ani przedsięwzięć wymagających pozwolenia wodnoprawnego.

Nowa interwencja I.10.16 została pozytywnie zaopiniowana przez Komitet Monitorujący 27 sierpnia 2026 r. Na jej realizację przewidziano 80 mln euro. Nie oznacza to jednak, że nabór już ruszył. Szczegółowy harmonogram i zasady przyjmowania wniosków nie zostały jeszcze przedstawione.