Pieniądze to powszechnie akceptowalne środki płatnicze, oznaczające wartość danej usługi lub produktu, w teorii będąc symbolem odzwierciedlającym również jakość i przydatność czyjejś pracy lub czyjegoś biznesu. Pieniądze od początków cywilizacji stanowią podwalinę dobrowolnej wymiany handlowej, stanowiąc narzędzie ułatwiające przeprowadzanie operacji gospodarczych.
W czasach najdawniejszych ludzie nie posługiwali się pieniądzem, zamiast tego stosując barter – czyli handel wymienny. To właśnie dla wygody barter został zastąpiony pieniądzem kruszcowym. Początkowo monety bito z brązu, miedzi czy nawet żelaza, szybko jednak przechodząc na złoto i srebro. Współcześnie zastosowanie znajduje pieniądz fiducjarny (bez pokrycia w złocie), który może przybierać różnorodne formy.
Aby pieniądz mógł należycie pełnić swoją funkcję, to musi posiadać pewne cechy. Do siedmiu podstawowych cech należy jego poręczność, stabilność, jednolitość, trwałość, podzielność, rozpoznawalność i powszechna akceptowalność.
Choć niegdyś pieniądze znajdowały pokrycie w złocie, co w dużej mierze zabezpieczało je przed inflacją, dzisiaj możemy mówić jedynie o pieniądzu fiducjarnym, a więc emitowanym przez banki centralne wedle ich woli.
W swej formie pieniądze nie odbiegają jednak od korzeni, choć pojawiło się wiele nowych form. Wyróżniamy dziś banknoty i monety (gotówkę), ale także pieniądz bezgotówkowy, a więc przede wszystkim pieniądz elektroniczny. Czymś pośrednim pomiędzy pieniądzem, a instrumentem finansowym są weksle, czeki, obligacje czy bony.
Szczególnym i najnowszym rodzajem pieniędzy są kryptowaluty (pieniądz emitowany w ramach kryptografii) jednak nie cieszy się on powszechną akceptowalnością.
W oszczędzaniu pieniędzy możemy mieć różne cele. Nierzadko zadowoli nas po prostu ograniczenie konsumpcji na rzecz krótkotrwałych i niewielkich – acz stabilnych – zysków. W wielu sytuacjach chcielibyśmy jednak nieco bardziej przyłożyć się do oszczędzania, by potencjalnie zgromadzić fortunę w przeciągu kilku kolejnych lat.
Jeżeli zależy nam na tym, by osiągnąć relatywnie szybki jak na standardy oszczędzania zysk, a nie dysponujemy zbyt dużym kapitałem, to możemy postawić na lokaty bankowe czy obligacje Skarbu Państwa. Jeżeli mamy trochę więcej gotówki, to warto zainwestować ją w nieruchomości.
Jeśli jednak chcielibyśmy upewnić się, że gromadzone przez nas pieniądze nie tylko nie stracą na wartości, ale znacznie na niej zyskają w przeciągu na przykład dwóch dekad, to zdecydowanie najlepszą z opcji będzie zainwestowanie w złoto.
Pokaż więcej
Wybuch demograficzny i starzejące się społeczeństwo sprawiają, że rynek pracy musi oferować szczególne warunki ochrony dla osób w dojrzałym wieku. W 2026 roku bezrobotni, którzy przekroczyli pięćdziesiątkę, mogą liczyć na preferencyjne zasady wypłat świadczeń, które mają złagodzić skutki utraty zatrudnienia. Kluczowe zmiany obejmują nie tylko coroczną waloryzację kwot, ale również uproszczenie struktury stażu pracy, co w praktyce oznacza wyższe przelewy trafiające na konta potrzebujących.Koniec zaniżonych stawekTyle w ramach zasiłku wpłynie na konto w 2026 rokuPrzywilej dłuższego pobierania i warunki, które należy spełnić
Zrozumienie struktury zużycia energii elektrycznej przez poszczególne urządzenia AGD jest kluczowe dla efektywnego zarządzania budżetem domowym. Choć codzienne nawyki Polaków sugerują pewne intuicyjne typy dotyczące najbardziej energochłonnych sprzętów, twarde dane liczbowe weryfikują te przekonania, wskazując na konkretne urządzenia, które w skali roku generują najwyższe koszty eksploatacyjne. Co jest zatem największym “pożeraczem” prądu w gospodarstwie domowym?Najczęstsze błędne przekonania Polaków dotyczące zużycia energii przez AGDNajwiększy pożeracz prądu w polskich domach
Zimowa przerwa od nauki to dla wielu uczniów najbardziej wyczekiwany czas w roku, jednak dla portfeli rodziców bywa on sporym wyzwaniem logistycznym i finansowym. Krajowa Rada Izb Rolniczych wychodzi naprzeciw tym potrzebom, ogłaszając program dofinansowania zimowisk dla dzieci osób ubezpieczonych w rolniczym systemie ubezpieczeń społecznych.Rolnicze przywileje podczas trwającej zimyKryteria i terminy, czyli kto może liczyć na wsparcieIle kosztują zimowiska w poszczególnych lokalizacjach?
Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego to instytucja kluczowa dla bezpieczeństwa finansowego polskiej wsi. Rolnicy przyzwyczajeni do stałych terminów otrzymywania świadczeń w nadchodzącym 2026 roku muszą przygotować się na zmiany. Wynikają one bezpośrednio z kalendarza, który w kilku kluczowych miesiącach może wpłynąć na datę wysłania środków.KRUS zabezpiecza polskich rolnikówW te dni przychodzi emerytura z KRUSZmiany w kalendarzu wypłat z KRUS
Przez wiele lat funkcja sołtysa była pełniona społecznie i bez odpowiedniego wynagrodzenia, a system emerytalny nie przewidywał dodatkowych świadczeń. Obecnie KRUS informuje o możliwości uzyskania specjalnego dodatku dla byłych sołtysów. Wiadomo, jak złożyć wniosek i ile pieniędzy się należy.Zadania i cele KRUSSołtys pełni najważniejsze funkcje na polskiej wsiTyle wynosi dodatek dla byłych sołtysów
Program "Rodzina 800 plus”, powszechnie nazywany 800 plus, stanowi jeden z kluczowych elementów systemu wsparcia finansowego polskich rodzin, także tych prowadzących gospodarstwa rolne. Mimo że świadczenie na stałe funkcjonuje już w codziennej rzeczywistości, wielu rodziców nadal działa z przyzwyczajenia, co może skutkować utratą pieniędzy. ZUS wskazał konkretne terminy, o których trzeba pamiętać przy składaniu wniosku o wypłatę świadczenia.800 plus dla rolników - fundament wsparcia dla polskich rodzinWnioski o 800 plus tylko przez internet"Rodzina 800 plus": okres świadczeniowy i terminy składania wniosków w 2026 r.
Wsparcie finansowe w najtrudniejszych chwilach po stracie bliskiej osoby od lat budziło kontrowersje ze względu na zamrożoną stawkę świadczenia. Od stycznia 2026 roku wchodzą w życie kluczowe zmiany, które znacząco podnoszą kwotę wypłacaną przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, dostosowując ją do realiów rynkowych.Systemowe wsparcie dla mieszkańców wsiNowa stawka i kluczowa rola terminów w wypłatachKto dostanie pełną kwotę, a kto tylko zwrot kosztów?
Jedna decyzja potrafi wywrócić rolnicze kalkulacje do góry nogami, choć na pierwszy rzut oka wszystko wygląda identycznie. W 2026 roku różnice w stawkach podatku rolnego między gminami znów okażą się kluczowe, a lokalne decyzje zapadną poza zasięgiem wzroku wielu podatników. Okazuje się, że różnice między gminami są naprawdę spore.Podatek, który zależy od miejsca, a nie od ustawySamorządy przed wyborem. Ulga dla rolników czy stabilność budżetu?Tu różnice są największe. Konkretne stawki i decyzje gmin
Nadchodzące lata przyniosą szereg istotnych modyfikacji w zasadach funkcjonowania świadczeń dla seniorów. W debacie publicznej pojawiają się nowe koncepcje dotyczące wieku emerytalnego oraz mechanizmów finansowych, które mają wpłynąć na decyzje zawodowe Polaków. Rząd przedstawia konkretne propozycje, w tym te związane z dodatkowymi świadczeniami rocznymi oraz wskaźnikami waloryzacji, które bezpośrednio przełożą się na wysokość domowych budżetów.
KRUS wystosował specjalny apel do seniorów. Chodzi o emerytury, które regularnie trafiają do jednej grupy z nich. Warto zaznaczy, że w tym przypadku chodzi o wielkie pieniądze.
Atak zimy w Polsce szansa na złote żniwa przy odśnieżaniu. Rolnicy nie odstawiają ciągników do garaży, lecz ruszają do walki ze śniegiem, która staje się głównym źródłem utrzymania w najzimniejszym kwartale roku. Ile rolnik może dorobić w tej branży? Pieniądze dosłownie leżą na śniegu, ale brakuje rąk, by je podnieść.Atak zimy w Polsce to szansa dla rolników Do kogo należy obowiązek odśnieżania chodnika?Zarabianie przez odśnieżanie. Tyle dostaniesz za godzinę pracyBrakuje chętnych do odśnieżania. Rolnicy mogą dyktować własne warunki
Europejski przemysł od miesięcy działa pod rosnącą presją kosztów i regulacji, a sygnały z Brukseli budzą coraz większe emocje. W tle pojawia się zapowiedź korekty zasad dotykających tysiące firm w UE. Coraz więcej branż wstrzymuje decyzje, a stawka rośnie z tygodnia na tydzień. W kuluarach mówi się o rozwiązaniach, które mogą zmienić układ sił na rynku i wpłynąć na opłacalność produkcji w całej Europie. Nastroje są coraz bardziej nerwowe, bo skutki zapowiadanych ruchów mogą być odczuwalne szybciej, niż wielu się spodziewa. Czy to moment, który może realnie zmienić ich sytuację?Narastające napięcie wokół kosztów energii i polityki klimatycznejEuropa między ochroną przemysłu a ryzykiem utraty konkurencyjnościNowe wytyczne EU ETS: 80 proc. rekompensaty, nowe sektory i twarde warunki
Przez wielu ta sprawa została już spisana na straty. Dokumenty złożone, decyzji brak, a lista oczekujących wydawała się zamknięta. Wśród rolników narastało przekonanie, że tym razem zabrakło miejsca dla wszystkich. Teraz jednak pojawił się sygnał, który może całkowicie zmienić położenie tysięcy gospodarstw. Coś, co jeszcze niedawno wydawało się niemożliwe, zaczyna nabierać realnych kształtów. Czy to moment, na który rolnicy czekali od miesięcy?Program, który przyciągnął tłumyTysiące wniosków i rosnące napięcieWięcej pieniędzy, niż zakładano. Oto co się zmienia
Upadek giganta, który przez lata dyktował warunki na rynku przetwórstwa owoców i warzyw, wciąż odbija się szerokim echem w branży rolniczej. Kampol-Fruit, firma o ugruntowanej pozycji, oficjalnie kończy swoją historię w dotychczasowym kształcie. Choć zakłady wciąż pracują i generują zyski, ciężar zadłużenia okazał się nie do udźwignięcia.Zyski przygniecione przez 250 mln zł długuWyprzedaż składników majątku po Nowym RokuPerspektywy dla wierzycieli
Rok 2026 przywita zmotoryzowanych Polaków nieprzyjemną niespodzianką. Dynamiczny wzrost płacy minimalnej pociągnie za sobą lawinę podwyżek, które uderzą w domowe budżety właścicieli aut. Ryzyko wysokich sankcji staje się realne, a eksperci ostrzegają: to dopiero początek drożyzny na drogach.Lawina kosztów ruszy z początkiem rokuKara za brak OC sięgnie blisko 10 tys. złDrożeją nie tylko kary, ale i same polisy
System ubezpieczeń społecznych w Polsce od wielu lat budzi ogromne emocje. Te największe tyczą się świadczeń z KRUS, na które mogą liczyć rolnicy. Choć oba systemy mają ten sam cel, ich konstrukcja drastycznie się różni, co przekłada się na stan portfeli seniorów po zakończeniu aktywności zawodowej. Tyle dostanie rolnik po 40 latach pracy.KRUS ubezpiecza polskich rolnikówKonstrukcja systemu KRUSTaką emeryturę z KRUS dostanie rolnik po 40 latach pracy
Nowy rok przynosi konkretne zmiany w aptekach i szpitalach. Ministerstwo Zdrowia odsłoniło karty: od 1 stycznia 2026 roku wchodzi w życie nowa lista refundacyjna, która obejmuje 24 nowe terapie. Wśród nich znalazły się nowoczesne leki onkologiczne oraz te stosowane w chorobach rzadkich.Na nową listę trafią 24 terapie, w tym 9 onkologicznych i 8 dedykowanych chorobom rzadkim.Wydatki na refundację apteczną sięgają 15 mld zł, a koszty leczenia chorób rzadkich mogą wynosić nawet milion złotych rocznie na pacjenta.Resort zdrowia rozwija programy bezpłatnych leków dla seniorów, dzieci oraz kobiet w ciąży, co odciąża budżety domowe.
Od 23 grudnia 2025 roku chiński rynek wprowadził tymczasowe cła wyrównawcze w wysokości od 21,9% do 42,7% na wybrane produkty mleczarskie z Unii Europejskiej. Decyzja o nałożeniu tych opłat to potężne uderzenie w finanse eksporterów, które może rykoszetem trafić w portfele dostawców mleka w Polsce. Chiny wprowadziły tymczasowe cła. Polscy producenci zapłacą nawet 42,7%,Bruksela jasno deklaruje, że dochodzenie Pekinu jest naciągane i narusza zasady Światowej Organizacji Handlu,Polscy producenci i organizacje branżowe mają czas do 1 stycznia 2026 roku, aby złożyć oficjalne uwagi i dokumenty do chińskiego resortu handlu.
Jakość życia w danym regionie jest wypadkową wielu czynników, jednak jednym z najbardziej wymiernych wskaźników potencjału rozwojowego jest zamożność lokalnych samorządów. Pismo Samorządu Terytorialnego "Wspólnota" opublikowało zestawienie, które rzuca światło na kondycję finansową polskich miast, gmin i województw w 2024 roku. Okazuje się, że w Polsce istnieją miejsca, których budżety per capita wielokrotnie przewyższają dochody stolicy, a kluczem do sukcesu często okazuje się nie wielkość miasta, lecz specyfika lokalnego przemysłu lub turystyki. Wrażenie robi szczególnie “polski Kuwejt”, jak określana jest najbogatsza gmina wiejska na terenie Polski.Dominacja Mazowsza i finansowa potęga stolicyTurystyczne kurorty i przemysłowe ośrodki w czołówceWiejski rekordzista, który zawstydza metropolie. Tajemnica "polskiego Kuwejtu"
Problemy finansowe w gospodarstwie rolnym to scenariusz, którego każdy gospodarz woli unikać. Gdy jednak sytuacja staje się podbramkowa i do drzwi puka urzędnik, warto znać swoje prawa. Polskie przepisy skonstruowano bowiem tak, by egzekucja długu nie oznaczała natychmiastowego końca produkcji żywności. Istnieje konkretna lista maszyn, zwierząt i zapasów, których komornik pod żadnym pozorem nie może zająć.Dlaczego prawo chroni majątek rolnika?Maszyny i zwierzęta, których nie ruszy komornikCo z emeryturą i świadczeniami z KRUS?Procedura zajęcia komorniczego na gospodarstwie
Ta umowa mogłaby uderzyć w polskie rolnictwo, o czym resort mówił już od dłuższego czasu. Choć termin podpisania zbliżał się nieubłaganie, nagle doszło do gigantycznego przełomu. Szkodliwa umowa została wstrzymana, europejscy producenci żywności mogą odetchnąć z ulgą. Minister apeluje do rządów.
Grudzień przyniósł ubezpieczonym w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) nieoczekiwaną aktualizację finansową, która na pierwszy rzut oka może wydawać się jedynie technicznym komunikatem. Okazuje się jednak, że nowa stawka odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, ogłoszona w połowie miesiąca, realnie wpływa na portfele gospodarzy. Choć zmiana jest korzystna, jej wsteczny charakter wymaga od płatników wyjątkowej precyzji w obliczeniach.Mechanizm naliczania odsetek za zaległości wobec KRUSNowe stawki z mocą wsteczną – wolniejsze narastanie odsetek dla gospodarstwRolnicy zapłacą mniej. Konsekwencje dla budżetu domowego i planowania płatności
Początek roku to tradycyjnie czas planowania wydatków w gospodarstwach rolnych, a Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego właśnie dostarczyła kluczowych danych niezbędnych do stworzenia budżetu na nadchodzące miesiące. Urząd oficjalnie opublikował wysokość stawek ubezpieczeniowych, które będą obowiązywać w pierwszym kwartale 2026 roku. Oprócz zaktualizowanych kwot, rolnicy muszą zwrócić szczególną uwagę na kalendarz, ponieważ specyficzny układ dni w styczniu wymusił przesunięcie ustawowego terminu regulowania należności. Przeoczenie nowej daty może skutkować niepotrzebnymi problemami, dlatego warto zapoznać się ze szczegółami komunikatu.Fundamenty bezpieczeństwa socjalnego rolnikówSkładka emerytalno-rentowa i jej mechanizmProgresja opłat dla największych gospodarstwKalendarzowa roszada w terminach płatności
Polski rynek żywności od miesięcy znajduje się w stanie zmienności cen, ale w grudniu 2025 roku to warzywa stały się jednym z wyrazistych przykładów tego trendu. Wzrost kosztów energii do ogrzewania szklarni, droższa logistyka oraz presja cenowa ze strony importu w dalszym ciągu skutecznie podbijają ceny, a efekty tej sytuacji są coraz bardziej widoczne na sklepowych półkach.
Pomysł wprowadzenia tak zwanego „podatku tłuszczowego”, wzorowanego na istniejącej opłacie cukrowej, budzi skrajne emocje wśród konsumentów i producentów. Lewica, która jest pomysłodawcą nowej daniny, tłumaczy, że jej głównym celem jest troska o zdrowie Polaków, a konkretnie walka z problemem otyłości i nadwagi, przy jednoczesnym wsparciu finansowym dla ochrony zdrowia. Krytycy i przedstawiciele branży ostrzegają jednak przed bolesnymi konsekwencjami.
Rząd wprowadza niespodziewaną zmianę w nadchodzącym systemie kaucyjnym, która pozwoli pewnym podmiotom uniknąć włączenia do centralnej zbiórki opakowań. Choć główny cel systemu – zwiększenie poziomów recyklingu i ponownego użycia – pozostaje niezmienny, decyzja ta ma na celu ochronę mniejszych, regionalnych producentów, dla których wdrożenie nowych procedur mogłoby być zbyt obciążające.
Brak aktualnej polisy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej (OC) to jeden z najczęstszych, a zarazem najbardziej kosztownych błędów polskich kierowców. Choć wydawałoby się, że o obowiązkowym ubezpieczeniu pojazdów wie każdy, to co roku setki tysięcy właścicieli aut staje w obliczu wezwań do zapłaty. System identyfikujący osoby, które zapomniały o uregulowaniu płatności, działa coraz sprawniej. Wykorzystuje w tym celu dane gromadzone przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny (UFG) i Centralną Ewidencję Pojazdów i Kierowców (CEPiK), by błyskawicznie wyłapywać przerwy w ciągłości ubezpieczenia. Nadchodzi jednak moment, gdy kary te staną się jeszcze bardziej dotkliwe.
Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego to instytucja kojarzona przede wszystkim z wypłatą podstawowych świadczeń emerytalno-rentowych dla rolników. Jednak rola tej jednostki nie ogranicza się wyłącznie do przekazywania bazowych kwot. W zasięgu seniorów leży specjalny dodatek wynoszący blisko 350 zł miesięcznie - a kwota ta wzrośnie od 2026 roku. Beneficjenci, którzy spełnią określone w przepisach kryteria, mogą liczyć na dodatkowe wsparcie finansowe, które trafia na ich konta każdego miesiąca.