Polska liderem w niechlubnym rankingu. Rolnicy mierzą się z potężnym problemem

Kraje z największą liczbą ognisk H5N1 w Europie w 2026 roku

Sytuacji z poważnym zaniepokojeniem przygląda się Krajowa Federacja Hodowców Drobiu i Producentów Jaj. Według danych z unijnego systemu ADIS w pierwszych tygodniach 2026 roku w stadach komercyjnych w UE potwierdzono 101 ognisk HPAI. Polska prowadzi niechlubny ranking z 26 ogniskami do 4 lutego, a do 9 lutego liczba wzrosła do 34, obejmując ok. 3,6 mln sztuk drobiu. 

H5N1 dotyka różne gatunki drobiu w całej Europie. Dla porównania, do 4 lutego br. Włochy zgłosiły 13 ognisk, w tym jedno w stadzie liczącym 210 tys. kur niosek. W Niemczech tylko w pierwszych tygodniach 2026 roku wykryto 36 ogniska, choć jeszcze tydzień temu było ich 23. Z kolei na Słowacji nasilenie występowania choroby obserwowane jest w regionie Nitra, gdzie padło 7 tys. indyków rzeźnych. 

Największe straty notuje Wielkopolska, gdzie padło ponad 1,4 mln kur niosek w jednym zakładzie w gminie Środa Wielkopolska. Równie poważna jest sytuacja w woj. śląskim, które przez siedem miesięcy pozostawało wolne od wirusa. Na Węgrzech również odnotowano liczne ogniska, szczególnie w stadach gęsi i kaczek, co potwierdza trend intensyfikacji choroby w regionie Europy Środkowej.

Rozprzestrzenianie się wirusa w stadach komercyjnych i rola dzikiego ptactwa w transmisji

Drobiarze podkreślają, że głównym źródłem zakażeń ptasią grypą jest kontakt zdrowych zwierząt z odchodami chorych ptaków, w tym dzikich. Zakażone ptaki wydalają wirusa w dużych ilościach, przede wszystkim poprzez:

• kał,
• wydzielinę z oczu,
• wydzielinę z dróg oddechowych,
• powietrze wydychane.

Na zakażenie wirusami grypy narażone są niemal wszystkie gatunki ptaków – zarówno domowe (drób), jak i dzikie utrzymywane w niewoli oraz ptaki wolno żyjące. Wrażliwość poszczególnych gatunków różni się jednak znacznie. Rozwojowi wirusa sprzyjają niska temperatura, wysoka wilgotność, szerokie rozprzestrzenienie wirusa oraz migracje dzikiego ptactwa.

Ptaki dzikie pozostają głównym wektorem wirusa. Do początku lutego 2026 w 28 krajach Europy wykryto 435 przypadków zakażeń u dzikiego ptactwa, a w ciągu tygodnia przybyło 118 nowych. Niska temperatura i duża wilgotność sprzyjają przetrwaniu wirusa w środowisku, co zwiększa ryzyko infekcji dla stad komercyjnych.

Bezpieczeństwo mięsa drobiowego i perspektywy dla branży wobec rosnącego zagrożenia

Mięso drobiowe z profesjonalnych ubojni pod nadzorem weterynaryjnym pozostaje bezpieczne dla konsumentów. H5N1 może przetrwać w mrożonym mięsie do 60 dni, ale ryzyko przeniesienia wirusa na żywe stada poprzez importowane produkty jest minimalne dzięki rygorystycznym kontrolom oraz obróbce cieplnej w temperaturze 74°C, która całkowicie unieszkodliwia wirusa.

Nowoczesne fermy drobiu stosują zamknięte systemy hodowli i surowe zasady bioasekuracji, uniemożliwiające kontakt z dzikim ptactwem. Mimo to szybki wzrost liczby ognisk pokazuje, że dotychczasowe metody mogą nie wystarczać. Europejscy eksperci wskazują na potrzebę wspólnej, długofalowej strategii ochrony, obejmującej m.in. szczepienia i lepsze monitorowanie populacji dzikich ptaków.