Pieniądze to powszechnie akceptowalne środki płatnicze, oznaczające wartość danej usługi lub produktu, w teorii będąc symbolem odzwierciedlającym również jakość i przydatność czyjejś pracy lub czyjegoś biznesu. Pieniądze od początków cywilizacji stanowią podwalinę dobrowolnej wymiany handlowej, stanowiąc narzędzie ułatwiające przeprowadzanie operacji gospodarczych.
W czasach najdawniejszych ludzie nie posługiwali się pieniądzem, zamiast tego stosując barter – czyli handel wymienny. To właśnie dla wygody barter został zastąpiony pieniądzem kruszcowym. Początkowo monety bito z brązu, miedzi czy nawet żelaza, szybko jednak przechodząc na złoto i srebro. Współcześnie zastosowanie znajduje pieniądz fiducjarny (bez pokrycia w złocie), który może przybierać różnorodne formy.
Aby pieniądz mógł należycie pełnić swoją funkcję, to musi posiadać pewne cechy. Do siedmiu podstawowych cech należy jego poręczność, stabilność, jednolitość, trwałość, podzielność, rozpoznawalność i powszechna akceptowalność.
Choć niegdyś pieniądze znajdowały pokrycie w złocie, co w dużej mierze zabezpieczało je przed inflacją, dzisiaj możemy mówić jedynie o pieniądzu fiducjarnym, a więc emitowanym przez banki centralne wedle ich woli.
W swej formie pieniądze nie odbiegają jednak od korzeni, choć pojawiło się wiele nowych form. Wyróżniamy dziś banknoty i monety (gotówkę), ale także pieniądz bezgotówkowy, a więc przede wszystkim pieniądz elektroniczny. Czymś pośrednim pomiędzy pieniądzem, a instrumentem finansowym są weksle, czeki, obligacje czy bony.
Szczególnym i najnowszym rodzajem pieniędzy są kryptowaluty (pieniądz emitowany w ramach kryptografii) jednak nie cieszy się on powszechną akceptowalnością.
W oszczędzaniu pieniędzy możemy mieć różne cele. Nierzadko zadowoli nas po prostu ograniczenie konsumpcji na rzecz krótkotrwałych i niewielkich – acz stabilnych – zysków. W wielu sytuacjach chcielibyśmy jednak nieco bardziej przyłożyć się do oszczędzania, by potencjalnie zgromadzić fortunę w przeciągu kilku kolejnych lat.
Jeżeli zależy nam na tym, by osiągnąć relatywnie szybki jak na standardy oszczędzania zysk, a nie dysponujemy zbyt dużym kapitałem, to możemy postawić na lokaty bankowe czy obligacje Skarbu Państwa. Jeżeli mamy trochę więcej gotówki, to warto zainwestować ją w nieruchomości.
Jeśli jednak chcielibyśmy upewnić się, że gromadzone przez nas pieniądze nie tylko nie stracą na wartości, ale znacznie na niej zyskają w przeciągu na przykład dwóch dekad, to zdecydowanie najlepszą z opcji będzie zainwestowanie w złoto.
Pokaż więcej
Nawet 50 tys. zł dofinansowania będą mogli otrzymać rolnicy na zakup zbiorników na paliwo i nawozy, agregatów prądotwórczych czy automatów sprzedażowych. Nowy program przewiduje również wsparcie dla sadowników, którzy chcą chronić uprawy przed przymrozkami i gradem. Znacznie wyższe dotacje przygotowano dla spółek wodnych. W ich przypadku pomoc może wynieść nawet 1 mln zł.
Rolnicy mogą otrzymać nawet 3000 zł do hektara, a także 2000 zł do zakupionej loszki hodowlanej lub 1000 zł do oznakowanej lochy. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przedstawiła najnowsze dane dotyczące zainteresowania czterema programami wsparcia. Łącznie złożono już około 12,7 tys. wniosków. Nie wszystkie formy pomocy cieszą się jednak takim samym zainteresowaniem. Szczególnie zaskakująca jest liczba zgłoszeń dotyczących dofinansowania zakupu loszek hodowlanych. Rolnicy mają jeszcze czas na złożenie dokumentów, ale nabór zakończy się już 16 listopada 2026 roku.
Nawet 3000 zł do hektara za straty w uprawach, 2000 zł do zakupionej loszki hodowlanej i 1000 zł do oznakowanej lochy. Rolnicy mogą ubiegać się o kilka rodzajów wsparcia finansowego, a zainteresowanie częścią programów jest naprawdę duże. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ujawniła najnowsze dane dotyczące liczby złożonych dokumentów. Łącznie do Agencji trafiło już około 12,7 tys. wniosków.
Rolnicy handlujący na giełdzie owocowo-warzywnej w Sandomierzu mogliby dotrzeć do większej liczby klientów indywidualnych. Pojawiła się propozycja, by trzy razy w tygodniu po południu znieść opłaty za wjazd na teren targowiska. Takie rozwiązanie miałoby ułatwić mieszkańcom kupowanie warzyw i owoców bezpośrednio od producentów, a sprzedającym dać szansę na zwiększenie obrotów. Pomysł nie spotkał się jednak z pełną aprobatą władz miasta.
Ponad 2500 osób ubiegających się o emeryturę rolniczą nie otrzymało pozytywnej decyzji z KRUS. Dane pokazują, że uzyskanie świadczenia nie jest automatyczne, nawet jeśli rolnik osiągnął już wymagany wiek. W wielu przypadkach przeszkodą okazuje się niespełnienie warunków dotyczących stażu ubezpieczeniowego.
Końcówka sezonu skupu malin przynosi producentom coraz mniej korzystne stawki. Zakłady przetwórcze po raz kolejny obniżają ceny, wskazując na pogarszającą się jakość dostarczanych owoców. Mimo ostatnich spadków sytuacja jest jednak lepsza niż przed rokiem - obecne ceny skupu wciąż wyraźnie przewyższają te notowane w analogicznym okresie ubiegłego roku.
Hodowcy bydła i trzody chlewnej mają coraz mniej czasu na ubieganie się o wysokie dofinansowanie. Nabór wniosków na inwestycje związane z poprawą dobrostanu zwierząt kończy się już 6 listopada. Rolnicy, którzy spełniają określone warunki, mogą otrzymać refundację nawet 65 proc. poniesionych kosztów, a maksymalna kwota wsparcia wynosi 150 tys. zł. Warto się pospieszyć, ponieważ dokumenty przyjmowane są wyłącznie drogą elektroniczną.
Posiadanie gospodarstwa rolnego wiąże się nie tylko z codziennymi obowiązkami i kosztami prowadzenia produkcji. Rolnicy muszą również pamiętać o wymaganych przepisami ubezpieczeniach. Jednym z nich jest obowiązkowe OC rolnika, o którym łatwo zapomnieć, szczególnie gdy na co dzień trzeba pilnować wielu innych formalności. Tymczasem brak odpowiedniej polisy może oznaczać karę finansową. W 2026 roku opłata za niedopełnienie tego obowiązku wynosi 480 zł.
Ceny ziemi rolnej w Polsce pozostają wysokie, a zakup kolejnych hektarów to dla wielu gospodarstw poważne wyzwanie finansowe. Najnowsze dane dotyczące cen gruntów pokazują, że średnia stawka za hektar przekracza już 72 tys. zł. W zależności od jakości ziemi i regionu kraju różnice mogą być jednak bardzo duże. Szczególnie wysokie kwoty trzeba przygotować na zakup gruntów w województwach o rozwiniętej produkcji rolnej.
Zarobki osób sprawujących funkcje publiczne niezmiennie pozostają w centrum zainteresowania. Wiele osób zastanawia się, ile zarabia sołtys – kluczowa postać w lokalnej administracji, która odpowiada za organizację życia na wsi i ma bezpośredni kontakt z jej mieszkańcami. Wokół wynagrodzenia i uprawnień sołtysów narosło wiele mitów, jednak rzeczywistość bywa mniej atrakcyjna, niż mogłoby się wydawać.
Kierowcy, którzy we wtorek, 3 listopada, pojawią się na stacjach paliw, zapłacą nieco mniej niż w ostatnich dniach. Minister Energii opublikował nowe obwieszczenie dotyczące maksymalnych cen benzyny i oleju napędowego. Obniżki nie są duże, ale obejmują wszystkie podstawowe rodzaje paliw. Zmiany są elementem rządowego pakietu Ceny Paliwa Niżej (CPN), którego zadaniem jest ograniczenie kosztów tankowania. Wiadomo już, ile maksymalnie będzie można zapłacić za litr benzyny 95, benzyny 98 oraz diesla.
Najwyższa emerytura rolnicza wypłacana przez KRUS wynosi obecnie 4772,11 zł brutto miesięcznie. Rekordowe świadczenie trafia do mężczyzny, który był ubezpieczony przez 41 lat i 7 miesięcy. Choć jego staż ubezpieczeniowy jest imponujący, kwota pozostaje niewielka w porównaniu z najwyższą emeryturą wypłacaną przez ZUS. Dane pokazują również, jak niewielu rolników otrzymuje świadczenie przekraczające 3 tys. zł brutto.
Polacy mogą zapłacić mniej za ogrzewanie domów i zużycie prądu. Prawo i Sprawiedliwość przedstawiło projekt ustawy, który zakłada obniżenie VAT na węgiel, brykiet i pellet do 8 proc., a na energię elektryczną i ciepło - do 5 proc. Autorzy propozycji przekonują, że dzięki zmianom gospodarstwa domowe zaoszczędziłyby nawet kilkaset złotych na zakupie opału. Pojawia się jednak pytanie, czy nowe przepisy mogłyby zacząć obowiązywać jeszcze w tym sezonie grzewczym.
Emeryci mogą liczyć na dodatkowe pieniądze z ZUS, które podnoszą wysokość comiesięcznych wypłat. W grę wchodzą dwa świadczenia - dodatek pielęgnacyjny i świadczenie uzupełniające. Zasady ich przyznawania są jednak różne, a w przypadku jednego z nich znaczenie ma wysokość dochodów.
Ceny produktów rolnych, mięsa, czy produktów odzwierzęcych znacząco różnią się między poszczególnymi województwami w kraju. O ile najwyższych cen w marketach można spodziewać się w stolicy kraju, o tyle ceny w skupach nie są już tak oczywiste. W którym województwie owies sprzedawany jest po najwyższej cenie w kraju? Przyjrzeliśmy się bliżej temu zjawisku.
Kierowcy poznali nowe limity cen paliw na stacjach. Ministerstwo Energii ogłosiło kolejne maksymalne stawki, które będą obowiązywać w ramach rządowego programu Ceny Paliwa Niżej. Zmiany mają ograniczyć koszty tankowania, a cały mechanizm jest finansowany z podatku od nadzwyczajnych zysków koncernów paliwowych.
Do 9 listopada 2026 roku rolnicy muszą potwierdzić spełnienie określonych wymogów związanych z nawożeniem, jeśli realizują odpowiednie ekoschematy. Chodzi m.in. o sposób stosowania płynnych nawozów naturalnych oraz termin wymieszania obornika z glebą. Dokumenty potwierdzające wykonanie tych działań należy przekazać do ARiMR, korzystając z geotagowanych zdjęć lub składając stosowne oświadczenie.
Proces pozyskiwania gruntów pod budowę lotniska „Port Polska” – inwestycji znanej wcześniej jako Centralny Port Komunikacyjny (CPK) – wkroczył w kluczową fazę. Jak wynika z danych spółki CPK oraz Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego, setki właścicieli nieruchomości otrzymały już pierwsze środki. We wcześniejszym programie dobrowolnych wykupów za hektar płacono nawet milion złotych, a za duże gospodarstwa ponad 20 milionów. Nowe procedury pozwalają na szybszy dostęp do pieniędzy, przy czym ostateczna kwota zależy od wybranego sposobu rozliczenia.
Rolnicy mogą szykować się na kolejne zmiany w systemie dopłat bezpośrednich. Rząd zajmie się projektem dotyczącym wsparcia na 2027 rok. Propozycje mogą przynieść dodatkowe pieniądze części gospodarstw, ale nie wszyscy będą mogli liczyć na korzystniejsze warunki. W tle pojawia się również kwestia przesunięcia środków pomiędzy poszczególnymi formami pomocy.
Nawet 1,75 mln zł dofinansowania będą mogły otrzymać grupy producentów rolnych na promocję żywności wysokiej jakości. Jak poinformowała Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, nabór wniosków rozpocznie się 22 października. Na realizację programu przeznaczono ponad 147 mln zł.
We wtorek, 27 października, rolnicy spotkają się w Warszawie, by zaprotestować przeciwko planowanej podwyżce podatku cukrowego. Do stolicy przyjadą m.in. sadownicy, plantatorzy buraków cukrowych i przedstawiciele przemysłu spożywczego. Organizatorzy ostrzegają, że nowe obciążenia mogą pogorszyć sytuację krajowych producentów żywności. Nie wykluczają również, że zapowiedziana pikieta będzie początkiem większych protestów. O szczegółach planowanego zgromadzenia oraz obawach rolników i przetwórców opowiedzieli w rozmowie z "Tygodnikiem Poradnikiem Rolniczym” przedstawiciele rolniczej Solidarności.
Na krajowym rynku bydła widać pierwsze oznaki zmiany po dwóch tygodniach większej podaży zwierząt. Liczba sztuk kierowanych do uboju zaczęła nieznacznie spadać, co przełożyło się na sytuację w skupach. Większość zakładów utrzymuje dotychczasowe stawki, jednak w niektórych przypadkach rolnicy mogą liczyć na niewielkie podwyżki cen.
Rolnicy mogą skorzystać z nowego programu finansowego, który pozwala uzyskać nawet kilkaset tysięcy złotych na rozwój działalności. Środki można przeznaczyć między innymi na zakup maszyn, modernizację budynków, magazyny oraz inwestycje w odnawialne źródła energii. O wysokości pomocy decyduje rodzaj prowadzonej działalności i planowane przedsięwzięcie. Nabór wniosków już trwa, ale zainteresowani muszą pamiętać o zbliżającym się terminie zakończenia przyjmowania dokumentów.
Rolnicy mogą zapłacić w 2027 roku niższy podatek rolny. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłosił nową średnią cenę skupu żyta, która stanowi podstawę do obliczania należności. W komunikacie z 19 października 2026 roku wskazano kwotę 62 zł za decytonę. To mniej niż rok wcześniej, co przełoży się na niższe ustawowe stawki podatku. Ostateczna wysokość należności może jednak zależeć również od decyzji podjętej przez radę gminy.
Wielu rolników zastanawia się, jaką kwotę przyzna im Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego po przejściu na emeryturę. Ostateczna wysokość comiesięcznych przelewów zależy od kilku kluczowych czynników, a jednym z nich jest to, przez ile lat rolnik płacił składki. Jaką emeryturę wypłaci KRUS po 25, 30 i 40 latach pracy na roli? Znamy wyliczenia.
Rolnicy, którzy zostali poszkodowani przez kryzys na Bliskim Wschodzie mogą ubiegać się o wsparcie finansowe. Osoby, które jeszcze nie złożyły wniosku, powinny się pospieszyć. Termin na dopełnienie formalności mija bowiem 23 października. Komu konkretnie przysługują dopłaty do paliwa i nawozów. Gdzie złożyć wniosek. Wyjaśniamy
1 marca 2027 r. jak co roku odbędzie się waloryzacja świadczeń emerytur i rent rolniczych. Pojawiły się informacje dotyczące wysokości podwyżek, na które będą mogli liczyć rolnicy w nadchodzącym roku. Jak się okazuje, prognozy nie są zbyt optymistyczne. O ile mogą wzrosnąć świadczenia wypłacane przez KRUS?
To jedne z najbardziej cenionych grzybów, za które w suszonej postaci trzeba słono zapłacić. Smardze można jednak znaleźć wiosną także we własnym ogrodzie. Choć zachwycają orzechowym aromatem, spożywane na surowo mogą być toksyczne. Warto wiedzieć, jak odróżnić je od niebezpiecznych sobowtórów i w jakich miejscach ich zbieranie jest dozwolone.