Producenci zapłacą więcej, klienci też? Nowe zasady pakowania żywności

Nowe opłaty za opakowania. Co dokładnie się zmienia

Rząd pracuje nad wdrożeniem systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP), który ma sprawić, że to firmy wprowadzające opakowania na rynek będą w większym stopniu finansować koszty zagospodarowania odpadów. Producenci zostaną obciążeni dodatkowymi opłatami za foliowe opakowania tam, gdzie – zdaniem ustawodawcy – można się bez nich obejść. Ministerstwo Klimatu i Środowiska argumentuje, że dziś koszty te ponoszą głównie mieszkańcy w opłatach za wywóz śmieci, a nowy system ma przesunąć ten ciężar na biznes. Efekt ekonomiczny jest jednak oczywisty: dodatkowe koszty po stronie producentów zwiększają presję na ceny produktów trafiających na półki sklepowe.

„Marchewka w worku foliowym będzie droższa”. Minister tłumaczy mechanizm

W programie „Graffiti” minister klimatu Paulina Hennig-Kloska wprost opisała, jak – jej zdaniem – mają zadziałać nowe regulacje.

– W ten sposób będziemy zachęcać producenta do minimalizacji kosztów, a więc zamiast sprzedawać marchewkę w worku foliowym, będzie ją sprzedawać bez worka foliowego, bo w worku foliowym będzie droższa – tłumaczyła.

Minister podkreślała przy tym, że decyzja zakupowa należy do konsumenta. 

– Ale to klient wybiera, czy kupi, czy nie – dodała, odnosząc się do potencjalnie wyższych cen produktów pakowanych. 

W założeniu rządu to właśnie mechanizm cenowy ma wymusić zmianę zachowań producentów i ograniczyć użycie plastiku w handlu detalicznym.

Ekologia kontra portfele. Spór dopiero się zaczyna

Krytycy tych rozwiązań zwracają uwagę, że w praktyce producenci rzadko rezygnują z opakowań kosztem własnych marż. Ich zdaniem dodatkowe opłaty zostaną przerzucone na konsumentów, niezależnie od intencji ustawodawcy. 

W podobnym tonie wypowiadał się prowadzący program, zauważając: 

– Ja się tylko boję, że na koniec dnia te marchewki i tak będą w folii, ale po prostu będą droższe dla klientów. 

Ten argument pojawia się także wśród przedsiębiorców i handlu, którzy wskazują, że opakowania często pełnią funkcję logistyczną i marketingową, a ich całkowita eliminacja nie zawsze jest możliwa. Choć rząd zapewnia, że nowe opłaty mają służyć ochronie środowiska i ograniczeniu plastiku, emocje wokół możnych podwyżek cen nie słabną. System kaucyjny, opłaty opakowaniowe i rosnące koszty działalności gospodarczej zbiegają się w czasie, co potęguje obawy konsumentów. Nawet jeśli formalnie „klient wybiera”, w praktyce ten wybór może oznaczać jedno: droższe produkty pakowane. Pytanie, czy producenci faktycznie zmienią strategie, czy tylko zmienią cenniki, pozostaje otwarte – ale już dziś wiadomo, że temat opakowań i cen żywności szybko zniknie z publicznej debaty.

Na jakim etapie są zmiany i kiedy mogą wejść w życie?

Zapowiadane zmiany wynikają z prac nad wdrożeniem w Polsce systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP), który jest wymagany przez prawo unijne i od lat odkładany przez kolejne rządy. Chodzi o nowelizację przepisów dotyczących opakowań i odpadów opakowaniowych, nad którą pracuje Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Projekt ustawy nie został jeszcze ostatecznie uchwalony – znajduje się na etapie prac legislacyjnych i konsultacji, a szczegółowe stawki opłat mają zostać określone dopiero w aktach wykonawczych. 

Rząd zapowiada, że nowe rozwiązania będą wdrażane etapami, aby rynek mógł się do nich dostosować, jednak już dziś wiadomo, że producenci wprowadzający opakowania – zwłaszcza jednorazowe i foliowe – zostaną objęci dodatkowymi kosztami. To właśnie te koszty, zdaniem krytyków, mogą zostać przeniesione na ceny produktów w sklepach, nawet jeśli intencją ustawodawcy jest przede wszystkim zmiana zachowań producentów, a nie bezpośrednie obciążanie konsumentów.

Źródło: Biznes Info

Bądź na bieżąco - najważniejsze wiadomości z kraju i zagranicy

Obserwuj w Google News