Chów świń na własny użytek. Aktualne zasady i wymagania stawiane rolnikom

Hodowla świń dla własnego użytku - zmiany w przepisach

Od 1 stycznia 2024 roku weszły w życie przepisy Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 grudnia 2023 roku, które wprowadzają m.in. możliwość wyodrębnienia w komputerowej bazie danych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa modelu świń, które mają być przeznaczone wyłącznie dla użytku własnego. 

Te zmiany pozwalają rolnikowi na osobne oznaczenie takiej świni. Jest to istotne również z punktu widzenia jednostek Inspekcji Weterynaryjnej, które przeprowadzają kontrole w zakresie bioasekuracji. 

Zmiany w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa dotyczą też badań mięsa w kierunku włośnicy. Bowiem od 1 stycznia 2024 roku nie można stosować już metody trichinoskopowej do badania mięsa: świń, dzików i nutrii w celach produkcji mięsa na własny użytek.

Świnie na własny użytek. Kto może je hodować?

9 maja 2023 roku Minister Rolnictwa opublikował rozporządzenie w sprawie środków podejmowanych w związku występowania ASF na terenie kraju. Rozporządzenie to ma wprowadzić zmiany polegające na zróżnicowaniu wymagań dla rolników, którzy hodują świnie dla swojego użytku.

W tym miejscu należy podkreślić, że zgodnie z art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt(3) posiadacz zwierzęcia oznacza osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej władającą zwierzęciem, również tymczasowo. - tłumaczy zasady chowu świń na użytek własny Dariusz Mamiński, radca z Wydziału Prasowego MRiRW dla “Strefy Agro”

Obowiązki dla rolnika wynikające z hodowli świń na własne potrzeby

Każdy posiadacz świń, również tych na własny użytek, powinien dostosować się do obowiązków wynikających z rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 sierpnia 2021 roku, dotyczących podejmowania środków w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń. Rolnik powinien:

• utrzymywać świnie w odrębnych, zamkniętych pomieszczeniach przeznaczonych wyłącznie dla świń i z osobnym wejściem; 
• budynek, w którym utrzymywane są świnie powinien być zabezpieczony przed dostępem zwierząt wolno żyjących i domowych;
• wyłożyć maty dezynfekcyjne przed wejściem do pomieszczeń, w których przetrzymywane są świnie. Szerokość wyłożonych mat powinna być nie mniejsza niż szerokość danego wejścia lub wyjścia, a długość- nie mniejsza niż 1 metr. Rolnik powinien utrzymywać maty w stanie zapewniającym skuteczność działania środka dezynfekcyjnego;
• karmić świnie paszą zabezpieczoną przed dostępem zwierząt wolno żyjących i domowych;
• używać odzieży ochronnej oraz obuwia ochronnego przeznaczonego wyłącznie do wykonywania czynności związanej z obsługą świń.

Czego zakazuje się rolnikom w związku z wystąpieniem ASF?

Zakazy skierowane dla rolników utrzymujących świnie, w tym także na własny użytek. Rolnikowi zakazuje się:

• karmienia świń zielonką lub ziarnem pochodzącymi z obszarów wymienionych w ust. 7 części II załącznika I do rozporządzenia wykonawczego Komisji (4), chyba że tę zielonkę lub to ziarno poddano obróbce w celu unieszkodliwienia wirusa afrykańskiego pomoru świń lub składowano w miejscu niedostępnym dla dzików co najmniej przez 30 dni przed ich podaniem świniom;
• wykorzystywania w pomieszczeniach, w których są utrzymywane świnie, słomy na ściółkę dla zwierząt pochodzącej z obszarów objętych ograniczeniami II i obszarów objętych ograniczeniami III, chyba że tę słomę poddano obróbce w celu unieszkodliwienia wirusa afrykańskiego pomoru świń lub składowano w miejscu niedostępnym dla dzików co najmniej przez 90 dni przed jej wykorzystaniem;
• wnoszenia i wwożenia na teren gospodarstwa, w którym są utrzymywane świnie, zwłok dzików, tusz dzików, części tusz dzików i produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego pochodzących z dzików oraz materiałów i przedmiotów, które mogły zostać skażone wirusem afrykańskiego pomoru świń;
• wykonywania czynności związanych z obsługą świń przez osoby, które w ciągu ostatnich 48 godzin uczestniczyły w polowaniu na zwierzęta łowne lub odłowie takich zwierząt.