Rolnicy zajmują się uprawą ziemi, produkcją płodów rolnych, a także chowem i hodowlą zwierząt. Praca rolnika wymaga nierzadko wysiłku, zamiłowania do pracy na łonie przyrody, a także cierpliwości. W końcu na efekty swej pracy rolnik musi nieco poczekać. Oprócz wiedzy na temat uprawy roślin oraz hodowli zwierząt, rolnik musi także mieć znajomość rynku rolnego, a także posiadać wiedzę z zakresu handlu. Jednym z największych problemów z jakim zmagają się rolnicy jest niewątpliwie pogoda. Długotrwałe ulewy lub susze potrafią bardzo skutecznie zaprzepaścić ich ciężką pracę. Rolnictwem zajmuje się dział nauk rolniczych, w którego skład wchodzi np. agrotechnika, agronomia, agrobiologia, agrochemia, agrotechnika, czy też zootechnika.
Początki pracy rolniczej datuje się na okres neolitu (10 000 do 3 000 p.n.e.), choć najnowsze doniesienia sugerują, iż historia rolnictwa jest jeszcze starsza. Wcześniej zajmowano się głównie łowiectwem oraz zbieractwem, a tworzenie przydomowych ogrodów było jedynie chwilowym zabezpieczeniem na wypadek nieurodzaju.
Rolnictwo dzieli się na ekstensywne, nazywane także tradycyjnym, oraz intensywne, inaczej uprzemysłowione. Rolnictwo ekstensywne spotykane jest głównie w krajach mało rozwiniętych, a także takich, które posiadają dużą powierzchnię gospodarstw rolnych. Rolnictwo intensywne występuje przeważnie w krajach wysoko rozwiniętych o małej powierzchni.
Do zawodów związanych z rolnictwem należą takie tytuły jak: rolnik chmielarz, rolnik łąkarz, rolnik pracujący na własne potrzeby, rolnik produkcji roślinnej i zwierzęcej, rolnik producent kwalifikowanych nasion rolniczych, rolnik upraw polowych, rolnik upraw mieszanych, technik rolnik, technik agrobiznesu, a także technik mechanizacji rolnictwa i agrotroniki.
Do zawodu rolnika w Polsce przygotowują rolnicze uniwersytety oraz techniczne szkoły rolne. Uniwersytety rolnicze znajdują się w Warszawie, Krakowie, Bydgoszczy, Poznaniu, Wrocławiu oraz w Lublinie, natomiast wydziały rolnicze można znaleźć na uniwersytecie w Szczecinie, Siedlcach, Rzeszowie oraz w Olsztynie. Za szkolenie średnie odpowiadają zaś szkoły rolnicze, założone przez resort rolnictwa.
Wśród specjalizacji rolniczych funkcjonujących w Polsce wymienić można np. doradcę rolniczego, gleboznawcę, klasyfikatora gruntów, czy też inżynierów z zakresu leśnictwa, rolnictwa, zootechniki lub ogrodnictwa.
W Polsce, aby zostać rolnikiem należy spełniać kilka warunków. Osoba ubiegająca się o miano rolnika musi posiadać kwalifikacje rolnicze. Dodatkowo musi mieć w posiadaniu lub dzierżawić grunty rolne o powierzchni, która nie przekracza 300 ha. Ostatnim wymogiem jest posiadanie oraz prowadzenie gospodarstwa przez minimum 5 lat.
Pokaż więcej
Od lat zdobi ogrody i działki, zimą przyciąga wzrok kolorowymi owocami, a przy tym jest wyjątkowo odporna. Niewielu właścicieli posesji zdaje sobie jednak sprawę, że wkrótce jej uprawa będzie w Polsce nielegalna. Nowe przepisy obejmą cały kraj i wszystkich posiadaczy tej rośliny – zarówno szkółkarzy, jak i prywatnych ogrodników.Dlaczego Unia Europejska zdecydowała się na tak radykalny krok?Co grozi rolnikom i właścicielom ogrodów po 2 sierpnia 2027 roku?Jak bezpiecznie usunąć tę roślinę, aby uniknąć problemów?
Polski sektor agro znalazł się w punkcie zwrotnym, a emocje wokół planowanych zmian w systemie wsparcia finansowego sięgnęły zenitu. Kontrowersyjna ustawa, która miała uzdrowić system przyznawania funduszy, zamiast spokoju przyniosła falę niepokoju w małych i średnich gospodarstwach. Wszystko wskazuje na to, że ambitny plan rządu zderzy się ze stanowczym oporem Pałacu Prezydenckiego, co może całkowicie zmienić reguły gry na wsi.Pieniądze za pracę, a nie za posiadanie ziemiAktywny rolnik pod lupą urzędnikówKolejna ustawa może spotkać się ze sprzeciwem Karola Nawrockiego
Transparentność pochodzenia żywności wchodzi na nowy poziom. Od 17 lutego 2026 roku sprzedawcy świeżych owoców i warzyw mają obowiązek umieszczania graficznego symbolu flagi kraju pochodzenia przy produktach oferowanych luzem. Nowe regulacje mają ułatwić konsumentom szybką identyfikację źródła towaru i wesprzeć uczciwą konkurencję na rynku rolnym.Nowy wymóg prawny dla handlu detalicznegoKatalog produktów i zasady ekspozycjiKonsekwencje dla rynku i konsumenta
Emerytury z KRUS od lat pozostają w cieniu tych wypłacanych przez ZUS, co budzi zrozumiałe emocje wśród mieszkańców wsi. Planowana na marzec 2026 roku waloryzacja ma nieco poprawić sytuację finansową seniorów, choć realne kwoty dla wielu wciąż mogą okazać się sporym zaskoczeniem w obliczu rosnących kosztów utrzymania gospodarstw. Mimo regularnych podwyżek, wysokość świadczenia po trzydziestu latach ciężkiej pracy fizycznej na roli nadal z trudem dogania standardy znane z sektora pozarolniczego, co zmusza do wnikliwej analizy nadchodzących zmian w systemie ubezpieczeń społecznych rolników.Nowy rok i nowe stawki w rolniczym systemie ubezpieczeńTrzydzieści lat składek i ich efektDodatki i przywileje zmieniające obraz rolniczej jesieni
Luty 2026 roku staje się momentem prawdy dla polskiego systemu ochrony zdrowia, który zmaga się z rekordową dziurą budżetową. W centrum politycznego cyklonu znalazł się Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego i uprzywilejowana pozycja rolników w finansowaniu leczenia. Reforma pod presją miliardowego deficytuBezpieczeństwo żywnościowe kontra podatkowa sprawiedliwośćLewica chce rewolucji zamiast pudrowania systemu
Wystarczyła jedna zimowa noc i przerwa w dostawie energii, by w gospodarstwie szklarniowym na Kujawach doszło do zniszczeń, które mogą przekreślić cały rok pracy. To przykład, jak wrażliwa na infrastrukturę energetyczną jest nowoczesna produkcja rolna – i jak wysokie mogą być koszty nawet krótkotrwałej awarii.Jak doszło do zniszczenia instalacji grzewczej?Dlaczego kilka godzin przerwy oznacza utratę sezonu?Czy w takiej sytuacji można liczyć na odszkodowanie?
W systemie ubezpieczeń rolniczych szykuje się zmiana, która dla części gospodarstw oznacza wyższe miesięczne koszty. Nowe stawki zaczną obowiązywać już wiosną i będą wynikały z mechanizmu zapisanym w przepisach. Nie wszyscy ubezpieczeni w KRUS odczują ją w portfelu, dlatego warto sprawdzić, kogo obejmie korekta i na jakich zasadach zostanie naliczona.Nowe składki w KRUS od 1 kwietnia 2026. Skąd wynika podwyżkaSkładka zdrowotna. Kto zapłaci więcej i jak wyliczono nową kwotęRolnicy na systemie hektarowym bez zmian. Kto nadal korzysta z dopłat państwa
Podczas spotkania z rolnikami na Podlasiu szef resortu rolnictwa przedstawił nowe decyzje finansowe, które mają zwiększyć skalę wsparcia dla gospodarstw oraz zachęcić młode osoby do pozostania w sektorze. Zmiany obejmują zarówno budżet programu inwestycyjnego, jak i wysokość premii dla rozpoczynających działalność.Budżet programu I.10.4 rośnie do 2,8 mld zł – więcej pieniędzy na zielone inwestycje300 tys. zł premii dla młodych rolników – kto dostanie wyższą kwotęMinister Stefan Krajewski: hodowla zwierząt ma wzmocnić stabilność rynku rolnego
Nowe wyliczenia i aktualne dane przełożą się na realne obciążenia w budżetach rolników. Chodzi o składkę zdrowotną w systemie KRUS, której wysokość została ponownie przeliczona. Część osób zapłaci więcej już w najbliższych miesiącach. To efekt rosnących wskaźników w gospodarce i mechanizmu powiązanego z przeciętnym wynagrodzeniem. Rosnące koszty w rolnictwie. System pod presją zmianNie wszyscy odczują to tak samo. Kogo dotyczą nowe wyliczenia?Od 1 kwietnia 2026 roku wyższa składka. Oto konkretne kwoty i zasady
Resort rolnictwa zdecydował się na ruch, na który od dawna czekali producenci rolni w całym kraju, a zwłaszcza hodowcy zwierząt inwentarskich. Nadchodząca kampania dopłat bezpośrednich, startująca już w połowie marca, przyniesie rewolucję w sposobie klasyfikacji gruntów, dając właścicielom znacznie większą elastyczność w zarządzaniu ziemią.Wielu rolników się ucieszy. Rygorystyczna zasada odchodzi w niepamięćDodatkowy czas na ważną decyzję dla wielu rolnikówNowe rozdanie już od marca 2026 roku
Spór o pieniądze między obywatelem a machiną urzędniczą rzadko kończy się zwycięstwem tego pierwszego. Tym razem jednak sprawiedliwość stanęła po stronie gospodarza, który sprzeciwił się zmianie konkretnych warunków. Istotny wyrok sądu w Opolu stanowi ważny sygnał dla dzierżawców w całej Polsce.Kompetencje KOWR w krajobrazie rolniczymTe parametry uległy zmianieRolnik wygrał w sądzie, KOWR reaguje
Polska wieś stanęła przed widmem ogromnych zmian, które mogą na zawsze zmienić strukturę własności ziemi w naszym kraju. Krajowa Rada Izb Rolniczych (KRIR) wydała ostre stanowisko w sprawie nowych regulacji prawnych, które w opinii ekspertów mogą ułatwić przejmowanie gruntów rolnych pod inwestycje publiczne. Czy rolnicy rzeczywiście mają się czego obawiać?W sercu sporu leżą zmiany w przepisach dotyczących planowania przestrzennego oraz specustawy, które mają przyspieszyć realizację strategicznych inwestycji państwowych. Choć rząd argumentuje, że nowoczesna infrastruktura jest niezbędna do rozwoju kraju, rolnicy widzą w tym bezpośrednie zagrożenie dla swojego bytu.
Luty to moment, w którym rynek nawozów azotowych zaczyna się „napinać” przed wiosennymi siewami. Część rolników liczy, że w marcu ceny jeszcze spadną, inni pamiętają sezony, gdy zwlekanie kończyło się drożej – albo brakiem towaru. Zebraliśmy aktualne dane z hurtowni z całej Polski, porównaliśmy je z cenami rynkowymi i sprawdziliśmy, co dziś realnie może wpłynąć na decyzję: kupować teraz czy czekać.Ile dziś naprawdę kosztują saletra i mocznik w hurtowniach?Jak duże są różnice regionalne i gdzie widać najtańsze oferty?Jakie scenariusze cenowe są najbardziej prawdopodobne do marca?
Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) przygotowuje się do aktualizacji stawek, co dla domowników, osób prowadzących działy specjalne oraz pomocników oznacza konieczność wykonania wyższych przelewów. Nowe regulacje, które wejdą w życie w kwietniu 2026 roku, są bezpośrednio powiązane z mechanizmami waloryzacji świadczeń.KRUS ubezpiecza polskich rolnikówLiczba polskich rolników spadaTa opłata idzie w górę, rolnicy muszą wiedzieć
Raporty Głównego Urzędu Statystycznego są bezlitosne: polscy rolnicy się starzeją, a następców brakuje. Zjawisko to, określane mianem "wymierania wsi", staje się jednym z największych wyzwań dla bezpieczeństwa żywnościowego kraju. Mimo miliardów płynących z Brukseli i Warszawy, młodzi ludzie coraz częściej wybierają życie w mieście, zostawiając ojcowiznę bez spadkobierców.Miliardy na zachętę. Czy premie dla młodych to pułapka?Walka o każdy hektar. Ziemi ubywa, a ceny szybująRozczarowujące dane GUS. Polska wieś siwieje
Końcówka stycznia to dla rolników tradycyjnie czas regulowania zobowiązań wobec Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. W bieżącym roku kalendarz wpłynął jednak na przesunięcie ostatecznej daty płatności. Pomimo ustawy, rolnicy mają dodatkowy czas. Ten jednak już wkrótce się kończy, trzeba o tym pamiętać.KRUS ubezpiecza polskich rolnikówTak wyglądają składki w KRUSRolnicy muszą pamiętać o tym terminie
Przeprowadzka na wieś to nie tylko sielskie widoki, lecz także ryk ciągnika o świcie i zapach obornika. Dla wielu nowych mieszkańców to szok, który kończy się w sądzie. Ministerstwo Rolnictwa chce przeciąć te spory nową ustawą o ochronie funkcji produkcyjnej wsi. Sprawdzamy, jakie zmiany czekają wieś w 2026 roku oraz co z widmem taniej żywności z Ameryki Południowej.Wieś to nie skansen. Zasady nowego prawaRewolucja w prawie
Początek 2026 roku przynosi polskiej wsi mieszankę ostrożnego optymizmu z twardym zderzeniem z nowymi regulacjami kosztowymi. Choć inflacja w rolnictwie wyraźnie wyhamowała, a ceny części środków produkcji ustabilizowały się po latach szaleńczych wzrostów, to właściciele gospodarstw muszą mierzyć się z nową architekturą wydatków. Nowe przepisy podatkowe, zmiany w systemie dopłat oraz rosnące koszty energii sprawiają, że planowanie budżetu stało się zadaniem dla analityka, a nie tylko praktyka agrotechniki.Koniec mrożenia cen i nowe realia energetyczneStabilizacja cen nawozów przy rosnących kosztach pracyNowa definicja rolnika i ryzyko utraty dopłat
Obraz polskiej wsi w statystykach drastycznie różni się od tego, co rolnicy widzą w swoich portfelach. Choć oficjalne dane o dochodzie z hektara sugerują stabilizację, rosnące koszty energii i pracy w 2026 roku stawiają pod znakiem zapytania rentowność tysięcy gospodarstw.Teoria statystyczna a twarda rzeczywistośćKrajobraz po hossie kosztowejSkala ma znaczenie: od mikrogospodarstw do potentatów
Wielu gospodarzy wciąż kojarzy załatwianie spraw w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z koniecznością osobistej wizyty w placówce, wypełnianiem stosu druków i wyczekiwaniem w kolejkach. Okazuje się jednak, że era teczek pękających w szwach powoli odchodzi do lamusa, a rolnicza rzeczywistość przenosi się do sieci.KRUS apeluje do rolnikóweKRUS z myślą o polskich rolnikachRolnicy doczekali się dużego ułatwienia
Prowadzenie gospodarstwa rolnego w Polsce wiąże się z dużym ryzykiem również finansowym. Niewypłacalność punktów skupu może poważnie zagrozić płynności gospodarstw. W najbliższych dniach poszkodowani rolnicy będą mogli ubiegać się o odzyskanie należnych środków w ramach nowego naboru wniosków. Wiadomo, jak się do tego zabrać.Gospodarstwa rolne w PolsceZ tym zmagają się polscy rolnicyRolnicy będą mogli odzyskać pieniądze, wkrótce rusza nabór wniosków
Przedsiębiorcy oraz producenci rolni, którzy w ubiegłym roku korzystali z mechanizmów osłonowych w zakresie cen energii, stoją przed koniecznością dopełnienia formalności administracyjnych. Prawidłowe i terminowe dostarczenie dokumentów jest kluczowe dla zachowania preferencyjnych stawek rozliczeniowych i uniknięcia korekt faktur. Poniżej przedstawiamy szczegółowe wytyczne dotyczące grup objętych tym obowiązkiem oraz procedur składania wymaganych oświadczeń.
Mija drugi miesiąc od zakończenia szczytu WHO w Genewie, a europejscy rolnicy wciąż nie wiedzą, czy ich sektor został przeznaczony do likwidacji. Przedstawiciele branży mówią o „ścianie milczenia” i składają oficjalne wnioski o ujawnienie dokumentów, podejrzewając, że unijni urzędnicy mogli przekroczyć swoje uprawnienia, godząc się na radykalne rozwiązania uderzające w podstawy egzystencji tysięcy gospodarstw.
Choć Bruksela ogłosiła sukces, w Strasburgu wrze, a na stole leży zapowiedź skierowania wniosku o opinię do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz wniosek o wotum nieufności wobec Komisji Europejskiej. Pytanie, czy europejskim rolnikom uda się zatrzymać napływ taniej żywności z Ameryki Południowej, zanim Ursula von der Leyen sfinalizuje porozumienie.Brukselski sprint kontra demokratyczny opórHarmonogram, który może zmienić wszystkoKlauzule ochronne czy „papierowy tygrys”?
Początek roku w rolnictwie to czas planowania sezonu, przeglądów maszyn i analizy kosztów. W styczniu 2026 r. KRUS opublikowała nowe stawki ubezpieczeń społecznych, które mają znaczenie dla wielu gospodarstw. Zmiany te wpływają bezpośrednio na budżet gospodarstwa, dlatego warto zapoznać się z aktualnymi kwotami. Przelew musi wyjść wkrótce.KRUS ubezpiecza polskich rolnikówNa tym opiera się współczesne rolnictwoTe stawki KRUS muszą znać rolnicy
Polskie rolnictwo od lat przechodzi intensywną transformację, napędzaną w dużej mierze przez środki unijne, które pozwoliły tysiącom gospodarstw na zakup nowoczesnych maszyn czy budowę zmechanizowanych obór. Jednak unijna pomoc to nie tylko przelew na konto, ale przede wszystkim szereg rygorystycznych zobowiązań, o których wielu gospodarzy zapomina tuż po zakończeniu inwestycji. Obecnie nad wieloma beneficjentami wisi widmo zwrotu otrzymanych funduszy, a zegar nieubłaganie odlicza czas do kluczowego terminu.Umowa z ARiMR to zobowiązanie na lataPięcioletni okres pod specjalnym nadzoremOstatni dzwonek na dopełnienie formalności
Czy granica między rolniczym protestem a agresją została ostatecznie przekroczona? Podczas gdy tysiące gospodarzy manifestowało w Warszawie swój sprzeciw wobec umowy z krajami Mercosuru, pod domem wiceministra rolnictwa Stefana Krajewskiego rozegrały się sceny rodem z kryminału. Rozlana gnojówka, próba sforsowania ogrodzenia i tablice z wyrokami na polityka to tylko początek tej sprawy. Kto stoi za tymi działaniami? Służby właśnie poinformowały o zatrzymaniu podejrzanego.Gorący piątek w stolicy i incydent na Podlasiu„Krajewski zdrajca wsi” i próba wyrwania płotuPolicja ujęła 35-latka. Wiadomo, skąd pochodzi
Wsparcie finansowe w najtrudniejszych chwilach po stracie bliskiej osoby od lat budziło kontrowersje ze względu na zamrożoną stawkę świadczenia. Od stycznia 2026 roku wchodzą w życie kluczowe zmiany, które znacząco podnoszą kwotę wypłacaną przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, dostosowując ją do realiów rynkowych.Systemowe wsparcie dla mieszkańców wsiNowa stawka i kluczowa rola terminów w wypłatachKto dostanie pełną kwotę, a kto tylko zwrot kosztów?